Ekonomik Analiz Nedir, Nasıl Yapılır?

Ekonomik Analiz Nedir?

Makro ekonomik göstergelerle yapılan ekonomik analiz yöntemi temel analizin baş noktalarındandır. Globalleşme ile pazarların tek pazar halini alması sebebiyle global ekonomi incelemeleri de ekonomik analiz içerisinde büyük bir önem taşımaktadır. Ekonominin sağlıklı bir şekilde ilerlemesi olumlu sonuçlar doğururken bazı durumlar da ekonominin iyi şekilde ilerlemesi olumsuz sonuçlarda doğurabilir. Bu nedenle ekonomik analiz büyük derecede detay ve dikkat istemektedir. Yapılan analizler genel olarak ülkenin ekonomisinin yerel piyasaya yarattığı etkileri gösterir ve ya beklentilerin ne yönde olacağını gösterir.

Örneğin, ekonominin olumlu sonuçlarla ilerlemesi durumunda tahvil, bono gibi menkul kıymet fiyatlarının düşmesine yol açarak hisse senedi fiyatlarında da bir düşüş yatarabilir. Bu durumun diğer bir sonucu ise faiz oranlarının artması olarak beklenebilir.

Ekonomik Analiz Nasıl Yapılır? Çoğunlukla Kullanılan Göstergeler Nelerdir?

Pazarların tek pazar haline dönmesi sebebiyle ilk olarak global ekonomiyi incelemek iyi bir başlangıç olacaktır.

Global Ekonomi

Ulusal ekonomi ve piyasalar dış dünyanın gelişmiş ekonomilerinin performanslarından büyük oranda etkilenir. Özellikle günümüzde ABD’nin ekonomisi diğer ekonomileri etkilemektedir. Bunun sebebi dünya ekonominde ABD’nin büyük bir paya sahip olmasıdır. Tabi ki sadece ABD ile kısıtlı kalmayıp diğer gelişmiş ülkelerinde ekonomik göstergelerini incelemek detaylı bir ekonomik analiz oluşturacaktır.

Örneğin, ABD’de yaşanan kriz dönemleri piyasaları büyük oranda etkilemiş ve hisse senetlerinin fiyatlarında büyük bir düşüşe sebep olmuştur.

Ulusal Ekonomi

Global ekonomi incelendikten sonra ulusal ekonomide yer alan makro ekonomik göstergelere bakılarak ekonomik analize devam edilir. Ulusal ekonomide makro ekonomik göstergeleri etkileyen en önemli etkenin politik istikrar ve iyi bir politik yönetim olduğunu unutmamak gerekir. Bu göstergeleri iyi incelemek ve iyi yorumlamak oldukça önemlidir.

Ulusal ekonomi analizi yapılırken sıklıkla kullanılan makro ekonomik göstergeler

  • Enflasyon Oranı
  • Faiz Oranı
  • İstihdam
  • Yıllık Büyüme Oranları
  • Gayri Safi Milli Hasıla
  • Bütçe Açığı
  • Döviz Kuru ve Döviz Rezervi
  • Yabancı Sermaye

Faiz Oranı ve Enflasyon

Enflasyon ve Faiz

Faiz paranın maliyetidir. Maliyetin yüksekliği, tercihin azalmasıyla doğru orantılıdır. Faiz oranlarının yüksek olması firma yatırımlarının azalmasına ve büyümelerine engel oluşturur. Ayrıca yüksek faiz oranları tüketimde de azalmaya yol açacaktır. Bu nedenlerden dolayı faizin yüksek olması istenilen bir durum değildir.

Enflasyon nominal faiz ile reel faiz arasında fark oluşturur. Enflasyonun yüksek olması reel faizi arttırarak farkında büyümesine sebep olacaktır. Enflasyon oranının yüksek olması (reel faizin artması) yatırımların ve tüketimin azalmasına sebep olur. Yüksek enflasyon aynı yüksek faiz oranları gibi istenmeyen bir durumdur.

Yıllık Büyüme Oranları ve GSYH

Türkiye yıllık büyüme oranları

Büyüme oranı ülkede kişi başına düşen gelirin artması ve ya azalmasıyla ölçülür. Tabi ki bu hesaplamalarda Reel GSYİH dikkate alınmalıdır. Yıllık büyüme oranının diğer döneme göre yüksek olması istenilen bir durumdur. Bu sayede yatırımların ve tüketimlerin arttığına yönelik bir çıkarımda bulunulabilir. Ek olarak büyüme oranları çeyreklik dönemlerle de hesaplanmaktadır. Ekonomik analiz için önemli bir göstergedir.

İstihdam

Yatırım ve üretimin artması istihdamı da arttırır. İstihdamın artması ulusal ekonominin iyi bir yönde ilerlediğinin göstergesidir. İstihdam direk olarak işsizlik oranını etkiler. Azalan işsizlik oranı ekonominin büyüdüğünü de gösterir.

Gayri Safi Milli Hasıla

GSMH hesaplamalarına dış alem net faktör gelirleri de eklenerek ulusal sınırların dışarısından sağlanan gelirlerde eklenmektedir. İthalat ve ihracat arasındaki fark eklenerek bulunur. Böylece firmaların ve tüketicilerin nasıl davrandığı hakkında bilgi edinilebilir.

Bütçe Açığı

AB Tanımlı Bütçe Açığı

Bütçe açığının yüksek olması yatırım harcamalarının azalacağı ve ya vergilerin arttırılacağı gibi sinyaller verebilir. Her iki durum aynı anda gerçekleşebilir. Vergilerin arttırılması tüketimin azalmasına yol açacaktır. Bütçe açığının fazla olması istenilen bir durum değildir. Hükümet politikalarının ne yönde olduğunu izlemek iyi bir ekonomik analiz oluşturacaktır.

Dış Ticaret Hacmi ve Açığı

Dış Ticaret Hacmi ve Açığı

Dış ticaret hacmi ve açığı ekonomik analiz için iyi bir göstergedir. Ülkenin ihracatını, ithalatını, aralarında ki farkı ve dış ticaret hacmini gösterir. İhracatın, ithalattan yüksek olması istenilen durumdur. Firmaların elde ettikleri ürünlerinin yurtdışında da talep gördüğünü gösterir. İhracatın yüksek olması ve büyümesi firmaların yatırıma yönelik davranışlar sergileyeceğini ve büyümeye gittiklerini gösterir.

Döviz Kuru ve Döviz Rezervi

Döviz kurunun yüksek olması bazı durumlar için olumlu sonuçlar oluştururken bazı durumlar içinse olumsuz durumlar oluşturabilir. Ekonomik analizleri çok fazla etkileyen bir analiz parçasıdır. Döviz kurunun yükselmesi ve yerli paranın değer kaybetmesi ihracat için olumlu sonuç oluştururken, yurtdışından alınan hammade vb. tedarikler için olumsuz sonuç oluşturmaktadır. Aynı zamanda döviz kurunun yüksek olması ithal malın pahalanmasına ve yerel malın ucuzlamasına olanak sağlar. Bu durumda da yerel mala olan talep artar.

Yabancı Sermaye

Yabancı Sermaye Yatırımları

Son zamanların en çok takip edilen, analizlere yön veren önemli maddelerdendir. Yabancı yatırımcıların, yerel firmaların proje vb. gelişmelerine yardımcı olarak firmaların büyümelerini sağlar. Yabancı sermaye büyük ölçüde yatırımı ve karı etkiler. Ayrıca yabancı yatırımcının, yatırım yaptığı ülkenin analizlerinde iyi sonuç verdiğini ve beklentilerinin arttığını gösterir.

Pamukkale Üniversitesi, Uluslararası Ticaret ve Finansman öğrencisi. Araştırmayı ve yazmayı sever. Bu blog üzerinden araştırdıklarını yazıyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Insert math as
Block
Inline
Additional settings
Formula color
Text color
#333333
Type math using LaTeX
Preview
\({}\)
Nothing to preview
Insert