Eğitim Finansal Yönetim

Karlılık Oranları Nedir? Nasıl Hesaplanır?

Karlılık Oranları Nedir?

Firma ve işletmelerin elde ettiği karlılığın oranlarla ifade edilmesidir. Geniş kullanım alanına sahip olmakla beraber karlılık oranları değerlendirilirken diğer etmenleri de göz önüne almak daha verimli bir finansal yönetim çalışması oluşturacaktır.

Diğer Etmenler

  • Aynı sektörde yer alan diğer firmaların karlılık oranları
  • Ekonominin genel durumu
  • Enflasyon verileri

başlıca karlılık oranlarına etki eden diğer etmenleri oluşturmaktadır. Bu verilere daha fazla etmenler eklenebilir.

Varlıkların kazanma gücü diğer adıyla varlıkların defter değeri getirisidir.
Özsermayenin kazanma gücü ise özsermayenin defter değeri getirisidir.

Kaynak farklılıklarından dolayı iki başlıkta kullanılmıştır.

Karlılık Oranları Nasıl Hesaplanır? Formülleri Nedir?

Kar Marjı (Profit Margin)

Bu işlemde “Net Kar = FVÖK – Faiz – Vergi” olarak hesaplanmaktadır. Formül firmanın finansman giderlerinin kar üzerindeki etkisini gösterir.

FVÖK = Faiz ve Vergi Öncesi Kar

Kar Marjı Formülü

\[ Net Kar Marjı = \frac{Net Kar}{Satışlar} \]

Net kar marjı için diğer bir hesaplama yöntemi, faiz giderlerini de içeren hesaplama türüdür.

\[ Kar Marjı = \frac {FVÖK-Vergi}{Satışlar} \]

 

Varlıkların Kazanma Gücü (Return on Assets) (ROA) – Varlıkların Defter Değeri Getirisi

Firmanın varlıklarının yüzde kaç oranında kar getirdiğini gösteren finansal yönetim karlılık oranıdır. Daha anlaşılır şekilde firmanın 1TL’lik varlığının hangi oranda kar getirdiğini göstermektedir. Varlıkların kazanma gücü oranı firmanın aktiflerinin ne derecede etkin ve başarılı kullanıldığını da gösterir.

Varlıkların Kazanma Gücü (Varlıkların Defter Değeri Getirisi) Formülü

\[ Varlıkların Kazanma Gücü = \frac {Net Kar}{Toplam Aktif} \]

Örneğin varlıkların kazanma gücü oranının %8 çıktığını varsayalım. Bu durumda aktiflerde bulunan 1TL bize 1*0.08 = 0.08TL kar getirmiştir.

 

Özsermayenin Kazanma Gücü (Return on Equity) (ROE) – Özsermayenin Defter Değeri Getirisi

Özsermayenin kazanma gücü oranı, firmanın özsermaye üzerinden yüzde kaç kar sağladığını gösterir. Varlıkların kazanma gücü ile çok benzerdir. Aralarındaki fark

  • varlıkların defter değeri getirisinde, aktiflerin
  • özsermayenin defter değeri getirisinde ise özsermayenin

dikkate alınmasıdır.

Özsermayenin Kazanma Gücü (Özsermayenin Defter Değeri Getirisi) Formülü

\[ Özsermayenin Kazanma Gücü = \frac {Net Kar}{Özsermaye} \]

 

Defter değeri getirileri hesaplanırken genelde dönem sonu defter değerleri esas alınmıştır. Farklı bir yöntem olarak dönem başı ve dönem sonu defter değerlerinin ortalaması kullanılarak da bu oranlar hesaplanabilir.

Hesaplama yaparken dönem başı ve dönem sonu defter değerleri ortalamaları dikkate alınırsa

ROA = Varlıkların defter değeri = NET KAR / ORTALAMA VARLIKLAR (AKTİFLER)

ROE = Özsermayenin kazanma gücü = NET KAR / ORTALAMA ÖZSERMAYE

 

Hisse Başına Kar

Firmanın net karlarının firmanın hisse senedi sayısına bölünmesiyle bulunur. Firma politikalarında temel göstergelerden birisidir. Temettü ile karıştırılmaması gerek. Ayrıca hisse senedi arttıkça hisse başına kar daha düşük, hisse senedi sayısı azaldıkça kar daha yüksek olacaktır. Analizlerde bu durumun da göz ardı edilmemesi gerekir.

Hisse Başına Kar Formülü

\[ Hisse Başına Kar = \frac{Net Kar}{Hisse Senedi Sayısı} \]

 

Saim Pehlivan
Pamukkale Üniversitesi, Uluslararası Ticaret ve Finansman öğrencisi. Araştırmayı ve yazmayı sever. Bu blog üzerinden araştırdıklarını yazıyor.
http://www.spfinans.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir